Een HTML-sitemap voor bezoekers, naast de XML-versie voor Google

Twee sitemaps met een ander publiek

De sitemap.xml is een lijst met URL's voor zoekmachines. Geen opmaak, geen categorieën, alleen een reeks adressen die een crawler stuk voor stuk afwerkt. Een HTML-sitemap is het tegenovergestelde: een gewone pagina op je site, met koppen, linkjes en een indeling die een bezoeker kan lezen. Beide bestanden bestaan naast elkaar en vervangen elkaar niet.

De een is voor machines. De ander is voor mensen. Een crawler heeft niets aan opmaak en een bezoeker heeft niets aan een kale lijst URL's, dus schrijf je ze allebei voor hun eigen publiek. Je sitemap.xml blijft gewoon staan zoals hij is; de HTML-versie komt erbij, als aparte pagina op de site zelf.

Waar dit voelbaar wordt

Een kantoor met tien pagina's redt het prima met het hoofdmenu. Elke pagina is in twee klikken te vinden: diensten, over het kantoor, contact. Komt daar een kennisbank bij, zoals Contaqt Basis die tweemaal per week vult, dan loopt dat menu vanzelf vol. Na een paar maanden staan er tientallen artikelen, en een hoofdmenu toont daar hooguit een handvol van. De rest staat er wel, maar niemand ziet het zonder gericht te zoeken. Een zoekveld op de site lost dat niet automatisch op: dat werkt pas als een bezoeker al weet naar welk woord hij moet zoeken.

Een bezoeker die net het artikel over renteherziening heeft gelezen, weet niet dat er ook iets staat over de jaarlijkse polischeck of over premiestijging. Hij ziet het menu, ziet er niets bijzonders in en klikt weg naar een andere site. Precies op dat moment maakt een HTML-sitemap het verschil: één pagina met alles erop, gegroepeerd per onderwerp, zonder dat iemand hoeft te zoeken of te gissen wat er nog meer staat. Niets blijft onvindbaar.

Dat geldt trouwens niet alleen voor mensen die met de muis rondklikken. Steeds meer bezoekers komen via een zoekopdracht rechtstreeks op één artikel terecht, zonder ooit de homepage te zien. Voor hen is een link naar de sitemap onderaan die ene pagina soms de enige manier om te ontdekken dat er meer op de site staat. Een overzichtspagina met interne links naar elk artikel helpt ook zoekmachines en AI-systemen de opbouw van je site sneller doorgronden. Elke link vanaf die pagina is een extra route naar een artikel, naast de route die de sitemap.xml al biedt.

Hoe je 'm inricht

Een goede HTML-sitemap groepeert per onderdeel van de site. Bovenaan de kernpagina's: diensten, over het kantoor, contact. Daaronder de kennisbank, ingedeeld per categorie in plaats van als kale lijst met tientallen titels achter elkaar. Zo scant een bezoeker in een paar seconden of er iets bijstaat wat hem interesseert, in plaats van dat hij een lange lijst moet doorlezen op zoek naar één herkenbare titel.

Waar je de link naar die pagina zet, maakt uit. In de footer werkt het best: die staat op elke pagina, dus de sitemap is altijd één klik weg, waar een bezoeker zich ook bevindt op de site. Zet 'm alleen op de homepage, dan mist precies de groep bezoekers die 'm het hardst nodig heeft: mensen die via een zoekmachine op een artikel diep in de kennisbank belanden.

Het is geen pagina die je één keer maakt en daarna vergeet. Komt er een nieuw artikel bij, dan hoort dat ook op de sitemap te staan, anders mist die pagina precies het publiek waarvoor je 'm bedacht had. Bij een handmatig bijgehouden lijst schiet dat er al snel bij in: de eerste maanden werkt het, en daarna raakt de pagina achterop bij de rest van de site, tot niemand meer weet of de lijst nog klopt.

Elke website die Contaqt bouwt krijgt zo'n overzichtspagina mee zodra de kennisbank begint te groeien, en die wordt automatisch bijgewerkt bij elk nieuw artikel. Geen aparte klus, gewoon onderdeel van de sitebouw.